คุณทรมานกับภาวะลำไส้รั่วใช่หรือไม่?

มีการเผยแพร่เรื่องโรคระบบทางเดินอาหารที่รู้จักกันในชื่อ “โรคลำไส้รั่ว” ตามข่าวสารมากมายในช่วงที่ผ่านมา เพราะงานวิจัยได้เชื่อมโยงโรคลำไส้รั่วกับความกังวลด้านสุขภาพและโรคเรื้อรังต่าง ๆ และโภชนาการที่ไม่ดีของวิถีชีวิตสมัยใหม่ ความเครียดเรื้อรัง สารพิษเกินพิกัด และความไม่สมดุลของแบคทีเรีย ซึ่งดูเหมือนจะเป็นสิ่งกระตุ้นโรคนี้ในคนส่วนใหญ่ ดังคำกล่าวของฮิปโปเครตีส (Hippocrates) บิดาแห่งเวชศาสตร์แผนปัจจุบันที่ว่า “โรคภัยไข้เจ็บทั้งหลายเริ่มต้นที่ลำไส้” และถ้อยคำเหล่านั้นสะท้อนความจริงอย่างที่สุด

การทนทุกข์ทรมานจากภาวะ “ลำไส้รั่ว” ดูเหมือนจะเป็นอาการที่คุณควรจะระมัดระวัง อย่างไรก็ตามอาการ “ลำไส้ซึมผ่าน” การดูดซึมของเซลล์เยื่อบุผิวลำไส้ หรือลำไส้รั่วอาจไม่ถูกตรวจพบ และโดยส่วนมากมักจะเป็นเช่นนั้น ทำให้การไม่ได้รับการวินิจฉัยเป็นความกังวลด้านสุขภาพที่เกิดขึ้นทั่วโลก ดังนั้น…อะไรคือโรคลำไส้รั่ว – และที่สำคัญไปกว่านั้น – คุณควรจะกังวลกับสิ่งนี้หรือไม่

 

การ “รั่ว” ในลำไส้รั่วเกิดขึ้นเมื่อ “เซลล์เยื่อบุผิวลำไส้ หรือ Tight Junction”  ในลำไส้ทำงานผิดปกติ ทำให้อนุภาคต่าง ๆ เช่น สารพิษ เชื้อจุลินทรีย์ และอาหาร ผ่านจากลำไส้เข้าไปสู่กระแสเลือดโดยตรง โดยปกติแล้ว ผนังลำไส้จะป้องกันไม่ให้เกิดช่องโหว่นี้ขึ้น แต่เมื่ออนุภาคที่ทำงานผิดปกติซึ่งไม่ควรเข้าสู่กระแสเลือดไหลผ่านเข้าไปโดยไม่ผ่านการกรองและเริ่มเดินเรื่องเหตุการณ์ต่อเนื่อง โดยเริ่มต้นด้วยการอักเสบซึ่งอาจสำแดงอาการเป็นผื่น ท้องอืด ตะคริว และมวนท้อง

ลำไส้รั่วไม่ได้รับการวินิจฉัยเป็นปกติและยังคงเป็นด้านลึกลับสำหรับผู้เชี่ยวชาญทางการแพทย์อีกจำนวนมาก “โรคลำไส้รั่วไม่ใช่โรคที่มีการสอนในโรงเรียนการแพทย์” กล่าวโดยแพทย์โรคทางเดินอาหาร นายแพทย์โดนัลด์ เคอร์บี้ ผู้อำนวยการศูนย์โภชนาการมนุษย์ (Center for Human Nutrition) คลินิกคลีฟแลนด์ “ลำไส้รั่วจะหมายความว่าจริง ๆ ว่า คุณจำเป็นต้องได้รับการวินิจฉัย คุณหวังว่าหมอของคุณจะเป็นนักสืบที่เก่งอย่างเชอร์ล็อค โฮล์มส์ แต่บ่อยครั้งเป็นการยากที่จะทำการวินิจฉัยโรคได้”

นายแพทย์นาวิน จิตเทศ แพทย์ประจำศูนย์ส่งเสริมสุขภาพไวทัลไลฟ์โรงพยาบาลบำรุงราษฎร์ให้ความเห็นว่า “เพิ่งจะเร็ว ๆ นี้ ที่บรรดาแพทย์เริ่มพิจารณาลำไส้รั่วเป็นแหล่งของปัญหาท อย่างเช่นการอักเสบ ลำไส้แปรปรวน โรคภูมิแพ้ และความเหนื่อยล้า” นายแพทย์นาวินกล่าว “มีผู้ป่วยจำนวนมากที่ได้รับการรักษาไม่ตรงจุดและเมื่อผมสังเกตเห็นอาการเหล่านั้น ผมรีบตรวจดูภาวะลำไส้รั่วซึ่งน่าจะเป็นสาเหตุของอาการ”

ในขณะที่มีการศึกษา ภาวะลำไส้รั่วถูกเชื่อมโยงกับโรคลำไส้อักเสบและโรงเรื้อรังหลายชนิด บรรดานักวิจัยในนอร์เวย์ค้นพบการเชื่อมโยงกับโรคทางเดินอาหารอักเสบโครห์น(Cronh’s disease) โรคปลอกประสาทเสื่อมแข็ง อาการล้าเรื้อรัง โรคหืด โรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง และโรคข้ออักเสบ

 

คุณคิดว่าตัวเองกำลังเป็นโรคลำไส้รั่วอยู่หรือเปล่า นายแพทย์นาวินแนะนำให้ระมัดระวังอาการเหล่านี้:

การมีปฏิกริยาต่ออาหารหลายชนิดเป็นตัวบ่งชี้ที่สำคัญที่สุดของการเป็นโรคลำไส้รั่ว ปฏิกิริยาการแพ้หลังจากบริโภคอาหารบางอย่างเป็นวิธีการของร่างกายที่จะบอกกับคุณว่าลำไส้ของคุณไม่สามารถย่อยอนุภาคเหล่านี้ได้ โดยเฉพาะไขมันและโปรตีน

อาการลำไส้อักเสบเรื้อรัง เช่น โรคลำไส้อักเสบเรื้อรัง โรคทางเดินอาหารอักเสบโครห์น และโรคลำไส้แปรปรวน ต่างถูกเชื่อมโยงกับภาวะนี้

โรคแพ้ภูมิตนเอง (Autoimmune Disease) เป็นการตอบสนองต่อความผิดปกติของลำไส้อีกอย่างหนึ่งที่กระตุ้นระบบคุ้มกันของร่างกายให้อยู่ในภาวะถูกกระตุ้นมากเกินไป สิ่งนี้จะนำไปสู่การโจมตีเซลล์สุขภาพดี ตัวอย่างของโรคแพ้ภูมิตนเองรวมถึง โรคข้ออักเสบ โรคปลอกประสาทเสื่อมแข็ง และโรคต่อมไทรอยด์อักเสบเรื้อรังฮาชิโมโต (Hashimoto’s thyroiditis)

อาการทางผิวหนังอย่างสิวและผดผื่นไม่ใช่เรื่องแปลกใหม่ แต่การรักษาในอดีตมุ่งเน้นการสั่งจ่ายยาเป็นครีมทาและสเตียรอยด์มากกว่าการพยายามแก้ไขสาเหตุที่แท้จริง ซึ่งอาจเกิดจากภาวะลำไส้รั่วที่เป็นผลมาจากโภชนาการที่ไม่ดี

อารมณ์และสุขภาพจิตมักจะเป็นผลข้างเคียงจากการอักเสบ ผู้ป่วยโรคลำไส้รั่วจะไวต่อการเพิ่มปริมาณสารกระตุ้นการอักเสบ (Cytokines) ซึ่งสามารถนำไปสู่การเกิดภาวะซึมเศร้าได้
 

ศูนย์ส่งเสริมสุขภาพไวทัลไลฟ์ (Vitallife Wellness Center) ปฏิบัติการกระบวนการวินิจฉัยแบบต่าง ๆ มากมาย ซึ่งสามารถตรวจพบลำไส้รั่วได้ รวมถึงการทดสอบการขาดวิตามินและแร่ธาตุเพื่อสร้างโปรแกรมโภชนาการเฉพาะบุคคลที่สามารถบรรเทาอาการของภาวะลำไส้รั่วได้